Ngày mình là sinh viên, đi thực tập ở bệnh viện da liễu Trung Ương, lần đầu tiên trong đời mình nhìn thấy những ca bệnh ngoài da vô cùng kinh hoàng, bệnh nhân bị viêm loét, chảy mủ toàn thân, hôi và ngứa khủng khiếp dày vò bệnh nhân hết năm này qua tháng khác. Sau quãng thời gian đấy mình vẫn đau đáu tự hỏi, không biết bệnh nhân đã trải qua những gì, cả về tâm lý lẫn thể xác, quả thật mình không dám tưởng tượng. Có lẽ vì ám ảnh mà mình để ý đến da liễu nhiều hơn, từ lúc đọc được tiếng Trung là mình bắt đầu tìm hiểu những danh y chuyên điều trị da liễu, với hy vọng rằng một ngày nào đó mình đủ kiến thức để cùng bệnh nhân chiến đấu với những ca bệnh khó khăn.
Viêm da cơ địa là một bệnh viêm da tái phát mạn tính với cơ chế gây bệnh phức tạp liên quan đến di truyền, miễn dịch và môi trường. Ngứa là triệu chứng chính, tổn thương da từ ban đỏ mức độ nhẹ đến lichen hóa (dày da) mức độ nặng. Theo một số thống kê, bệnh này chiếm 20% ở trẻ em và 10% ở người lớn.
Là một bệnh phổ biến như thế, nhưng hiện tại Tây y chưa có thuốc xử lý dứt điểm căn bệnh này. Phác đồ chung ở Tây y điều trị bệnh này là dưỡng ẩm da, ức chế miễn dịch bằng thần dược corticoid dạng bôi hoặc uống. Nhưng bệnh tái lại ngay khi dừng thuốc. Hơn nữa tác dụng phụ của corticoid thì chắc mình cũng không cần phải nói nhiều. Hiện tại Tây y chưa có hướng đi mới trong điều trị bệnh này.
Trong ảnh là một bệnh nhi 9 tuổi đến phòng khám mình, sau khi đã theo đuổi Tây y 3 năm, điều trị theo phác đồ chuẩn mình nói bên trên. Không chấp nhận chuyện phải bôi thuốc cả đời, cứ dừng thuốc là bệnh tái phát, dừng thuốc là con ngứa, gãi đến chảy máu da. Bố con đưa cháu đến mình thông qua người thân giới thiệu. Và giờ cháu hoàn toàn bình phục khi đã dừng thuốc 1 thời gian. Đây cũng là ca bệnh thứ n, mình cũng không nhớ được bao nhiêu ca mình đã chữa khỏi rồi.
Tạm bịt con mắt Tây y lại, mở con mắt thứ 2 là Đông y ra, tôi sẽ cho bạn thấy, thế giới Đông y vô cùng uyên thâm và kỳ diệu. Kiến thức có lẽ là thứ duy nhất khiến cho chúng ta lúc nào cũng thấy thiếu.
Trung Quốc giải phóng năm 1949, bắt đầu từ đây, Đông y được Trung Quốc chú trọng, đẩy mạnh phát triển giáo dục, điều trị. Tây y có khoa Da liễu từ lâu, nhưng Da liễu Đông y thì đến giai đoạn này mới bắt đầu phân khoa. Đặt nền móng phát triển khoa da liễu Đông y không thể không nhắc đến sự cống hiến của Yến Kinh Song Kiệt ( 2 vị đại sư kiệt xuất về da liễu Đông y ở Bắc Kinh): Gs Triệu Bỉnh Nam, Gs Chu Nhân Khang.
Giáo sư Triệu Bỉnh Nam (1899-1984) là người có sức ảnh hưởng lớn nhất, chính cụ là người đặt nền móng hình thành Khoa Da Liễu Đông Y. Trong 67 năm làm lâm sàng, Triệu lão đã chữa khỏi vô số bệnh nhân da liễu, đặc biệt những bệnh khó như Vảy nến, Eczema, Xơ cứng bì..Ngoài ra còn đào tạo ra vô số danh y kế cận. Cùng với các giáo sư đầu ngành khác viết sách giáo khoa về Đông y da liễu cho toàn quốc. Nếu chỉ có một câu để khái quát về Triệu lão thì tất cả các bác sĩ Da liễu Đông y đều chọn cụm từ : Nhất Đại Tông Sư!
Giáo sư Chu Nhân Khang (1908-2000) cả cuộc đời với hơn 70 năm làm lâm sàng, hiệu quả trị liệu của cụ vô cùng xuất sắc, từ góc độ bệnh nhân mà nói thì Chu lão ứng với 4 chữ: Diệu Thủ Hồi Xuân. Chu lão cùng Triệu lão đã đóng góp cả cuộc đời để phát triển Da liễu Đông Y Trung Quốc, viết sách đào tạo ra vô số nhân tài kiệt xuất thế hệ sau.
_________________________
Tổng kết hơn 70 năm làm lâm sàng, Chu lão đúc kết ra 4 đại chủ chứng của bệnh Viêm da cơ địa: Phong Thấp, Thấp Nhiệt, Tỳ Thấp, Tỳ Táo. Bài thuốc tôi xin chia sẻ như sau:
_________________________
Đối với Phong Thấp: Trị pháp chính là Khử Phong Trừ Thấp.
Kim ngân hoa 15, Liên Kiều 10, Thiền thoái 12, Kinh giới 10
Trúc diệp 6, Hoàng cầm 10, Khổ sâm 10, Phục linh 15
Trạch tả 10, Tỳ giải 10, Ý dĩ 30, Sinh địa 30
Mẫu đan bì 10, Bạch tật lê 30
______________
Đối với Thấp Nhiệt: Trị pháp chính là Thanh Nhiệt Lợi Thấp
Long đởm thảo 10, Hoàng cầm 10, Chi tử 10, Tri mẫu 10
Thạch cao 30, Kim ngân hoa 15, Liên kiều 10, Sinh địa 30
Mẫu đan bì 15, Xích thược 10, Phục linh 20, Trạch tả 15
Xa tiền tử 10, Ý dĩ 30, Bạch tiên bì 30, Cam thảo 6
______________
Đối với Tỳ Thấp: Trị pháp chính là Kiện Tỳ Lý Thấp
Đảng sâm 15, Bạch truật 10, Thương truật 10, Phục linh 15
Chích cao thảo 6, Bạch biển đậu 20, Sinh ý dĩ 30, Trạch tả 12
Sa nhân 10, Thảo đậu khấu 10, Hương nhu 10, Hoài sơn 15
Thái tử sâm 15, Địa phu tử 30
______________
Đối với Tỳ Táo: Trị pháp chính là Tư Âm Nhuận Táo
Thái tử sâm 20, Hoài sơn 20, Sa sâm 15, Thiên môn 12,
Mạch môn 12, Ngọc trúc 12, Thục địa 20, Đương quy 10
A giao 10, Kỹ tử 15, Hoàng tinh 15, Hắc chi ma 12
Chích hoàng kỳ 12, Trần bì 10
_________________________
Mượn lời Y Học Tâm Ngộ: “Trong 1 pháp bao hàm bát pháp, trong bát pháp bao hàm vạn pháp, bệnh biến đa đoan nhưng pháp chỉ có một”. Chúc anh em làm tốt!
